14-12-2010 - Moet ik een erfenis met veel schulden accepteren?

Het antwoord op deze vraag is: nee. Een erfenis kan op drie manieren worden geaccepteerd door een erfgenaam. Deze manieren zijn: zuiver aanvaarden, beneficiair aanvaarden en verwerpen. Voor het maken van de keuze is het onder andere van belang dat u weet waar de nalatenschap uit bestaat (welke bezittingen en schulden en de omvang daarvan).

Zuiver aanvaarden
Door het zuiver aanvaarden treedt u als erfgenaam in dezelfde rechten en verplichtingen van de erflater. Dat betekent ook dat u met uw privévermogen aansprakelijk kan worden gesteld voor een eventueel negatief saldo van de erfenis.
Indien u zeker weet dat de erfenis een positief saldo heeft (meer bezittingen dan schulden) kunt u zuiver aanvaarden. Voor het zuiver aanvaarden hoeft geen speciale handeling verricht te worden. Het kan ook al blijken uit “gedragingen”, zoals bijvoorbeeld verkopen van zaken die tot de erfenis behoren of het toe-eigenen van bepaalde zaken.
Beneficiair aanvaarden
Beneficiair aanvaarden houdt in dat u als erfgenaam niet met uw privévermogen aansprakelijk kunt worden gesteld voor een eventueel negatief saldo van de erfenis. U blijft wel erfgenaam met de bijbehorende rechten en plichten.
Indien u zeker weet dat de erfenis een negatief saldo heeft, kunt u de nalatenschap beneficiair aanvaarden. Wanneer u niet op korte termijn erachter kunt komen waar de nalatenschap uit bestaat, is ook het advies om beneficiair te aanvaarden. Indien de erflater een ondernemer was, is eveneens het advies om beneficiair te aanvaarden. Dit met het oog op eventuele claims van derden welke zich pas na het overlijden van de erflater kunnen openbaren.
Voor het beneficiair aanvaarden moet wel een speciale verklaring bij de rechtbank worden afgelegd. De rechtbank rekent hier (ongeveer) € 100,00 aan leges voor. Indien gewenst kan uw notaris dit voor u regelen.
Beneficiair aanvaarden brengt met zich mee dat de nalatenschap volgens speciale regels vereffend dient te worden. Dit met name om de belangen van schuldeisers van de nalatenschap te waarborgen.
Minderjarige kinderen, mensen die onder curatele staan, mensen die failliet zijn verklaard of ten aanzien van wie de wettelijke schuldsanering van toepassing is, hebben overigens geen keuze omtrent de wijze van aanvaarding. Zij kunnen een erfenis alleen beneficiair aanvaarden.
Verwerpen
Indien u niets met de erfenis te maken wilt hebben, ongeacht een positief of negatief saldo, kunt u de erfenis verwerpen. Verwerpen gaat een stuk verder dan beneficiair aanvaarden. Door het verwerpen wordt u geacht nooit erfgenaam te zijn geweest. U heeft niets te maken met schulden van de erflater. Maar aan de andere kant heeft u geen aanspraak op een eventueel positief saldo van de erfenis.
Voor het verwerpen van een erfenis moet u, net als bij beneficiair aanvaarden, een speciale verklaring bij de rechtbank afleggen. Hier rekent de rechtbank (ongeveer) € 100,00 aan leges voor. Indien gewenst kan uw notaris dit voor u regelen.
Veranderen van de keuze kan (in beginsel) niet
Als u eenmaal een keuze van acceptatie heeft gemaakt, kan deze (in principe) niet meer teruggedraaid worden. Als u zich bijvoorbeeld heeft gedragen alsof u de erfenis zuiver heeft aanvaard kunt u geen andere keuze meer maken.
Samenvattend
Als u erfgenaam bent, is het van belang om te weten waar de erfenis uit bestaat. Wanneer u vragen omtrent het bovenstaande heeft kunt u contact opnemen met degene die deze erfenis behandelt. Dat kan een notaris zijn. Maar ook wanneer u een onafhankelijk advies wilt met betrekking tot hetgeen in deze column is geschreven, kunt u contact opnemen met uw notaris.