20-12-2011 - Wij praten met de kinder geen Drents

‘Wij praten met de kinder geen Drents, dat is ja zo leeg bij de grond.’ Mèensen die heur in bovenstaonde herkent, wi’k vraogen niet wijder, pardon wieder, te lezen. Ok niet stiekem!

Zo, wij bint onder menare. Mit mèensen die heur op de ien of aandere maniere Drent vuult. En dan mak ’t gien mieter uut oj Drèents praot of Hollaands spreekt (of wat veur wereldtaal dan ok snakt of klapt of talkt).
Ik wil ’t dizze reize mit jullie hebben over een boek. Een merakel schier boek. Een boek dat elke Drent op zien minst in de mooie kamer liggen hebben mut, ik bedoel dat hij (m/v) ’t op de leestaofel henleggen mut um mit te pronken. Mooier zul wezen as hij (idem) ’t boek ok les. En dat hij (‘tzölfde) hum nao lezing van dit boek verdiepen giet in al ’t nuvers dat in ’t Drèents eschreven is, de leste twei ieuwen. Ik bedoel ’t onmisbare boek ‘Scheupers van de taol,’ van Rouke Broersma. Ie hebt der vaste van eheurd.
‘Scheupers van de taol,’ gef een overzicht van wat der eschreven is in ’t Drèents vanof Keuning Willem II tot Keuning Willem IV. Die keunings hebt der niks mit van doen, vanzölf; ’t is allent een tiedsanduding. In die lange tied is der keuninklijk veule schreven. Da’s nog niet iens zo apart. Bijzunder is dat zo weinig mèensen dat weet. Nooit ehad op schoele, zeg mar.
In acht heufdstukken leidt Broersma oens van de Drei Podragisten (Van der Scheer, Boom en Lesturgeon) uut ’t begun van de negentiende ieuw naor ’t wark van ienentwintigste-ieuwse schrievers as Anne Doornbos en Gerard Stout; Ria Westerhuis en Delia Bremer (um een man of wat te numen). Van pure romantiek naor de rauwe realiteit, zeg mar. Siep, (Schoonebeker) schaop en scheuper, daor aj in de negentiende ieuw en de eerste helfte van de twintigste ieuw over strukelden in de Drèentse Schrieverij, kooj tegenwoordig allent nog tegen op ’t veld. Neimoedse schrievers as Heijting, Reijntjes en Nijenhuis meuken ’t pad vrij veur de jonges en maagies van ’t Drents Letterkundig Tiedschrift Roet, dat al vanof 1979 de kwaliteit van de Drèntse Schrieverij, seins mit harde haand, in de gaten holdt.
Van zowat alle schrievers kriej een foto, biografische gegevens en een koppeltien verhalen, columns, essays of gedichten. En waor mugt ze dan wel over gaon, die verhalen en gedichten in ’t Drèents? Over alles, want alles is even belangriek (um geliek de titel te numen van ’t leste heufdstuk). Over alles daor ze in de Nederlaandse literatuur ok over schrieft.
‘Scheupers van de taol’ is een boek veur alleman die niks (of een klein beetien) ofwet van wat der in oenze contreien eschreven is èn wordt. ’t Is een boek over de een kleine mar fijne Literatuur. Een boek …………….. Och, lao’k mar opholden…….
‘Scheupers van de taol’ geldt 25 euro en is te kriegen bij alle boekhaandels in Nederlaand.